گردشگری گل در ایران از سوسن چلچراغ تا نیلوفر آبی

"گردشگري گل " در كشور ما جايگاهي رو به توسعه دارد. چه از نظر توانايي‌هاي بالقوه گردشگري و چه از نظر گرايش افراد به موضوع گردشگري گل كه جزء علائق ويژه در گردشگري است. ايران زيبا در چهار فصل خود مي‌تواند گردشگران بسياري را با چشم‌اندازهاي طبيعي مسحور كند اما بهار تا ميانه تابستان فصل اعجاب‌انگيزي براي گردشگراني است كه ديدن گل، برايشان بهانه خوبي براي سفر است.

سوسن چلچراغ 

--------------------

سوسن عروس ايران است. نخستين گياهي كه به عنوان اثر طبيعي به ثبت ملي رسيده است. سوسن را ناياب‌ترين گل ايران مي‌دانند. حتي اگر ناياب‌ترين هم نباشد، اين گل فقط در دو جاي جهان رويش دارد.

27 سال است كه سوسن در ارتفاعات عمارلو در روستاي داماش در مساحت 4 هكتار تحت حفاظت است و البته رويشگاه ديگري در لنكران جمهوري آذربايجان دارد. سوسن، در ماه‌هاي خرداد و اوايل تير گل مي‌كند و با قامتي بلند و به شكلي واژگون، شكفته مي‌شود. اين گل در سال 1354 توسط گياه‌شناسي به نام لدربوي به دولت ايران معرفي شد و در همان زمان از سوي شوراي عالي محيط زيست در زمره آثار زيست محيطي به ثبت رسيد. سوسن گياهي از تيره لي‌ليوم است كه در حال حاضر در منطقه‌اي حصار كشي شده مراقبت و محافظت مي‌شود.

گردشگران سوسن چلچراغ را از اوايل خردادماه تا اواسط تيرماه در گيلان، شهرستان رودبار، روستاي داماش مي‌توانند ببينند.

لاله واژگون
---------------

لاله واژگون بومي منطقه گسترده‌اي از آناتولي، فلات ايران و كوهپايه‌هاي هيماليا است. آن را گل اشك و اشك مريم نيز ناميده‌اند. گل‌هاي زنگوله‌اي درشت و به رنگ نارنجي مايل به قرمز دارد. اين گياه زيبا، دارويي است. 60 گونه در جهان دارد كه 15 گونه آن در ايران شناسايي شده است. اين گياه يك متر ارتفاع دارد اما گونه‌اي از آن به نام لاله گرگاني، 50 تا 80 سانتيمتر رشد مي‌كند. لاله گرگاني زرد كم رنگ است و بيشتر در شمال شرقي كشور رويش دارد.

اين گياه در نقش سر ستون‌هاي ساساني در طاق بستان در كنار نقش پادشاه ساساني ديده مي‌شود. افسانه‌ها گواه برآنند كه در آن زمان كه گلوي سياوش با تيغ گرسيوز آشنا مي‌شد، لاله واژگون شاهد ماجرا بود. از آن پس، سر به زير انداخت و بر بيگناهي سياوش آرام آرام اشك ريخت.

علاقمندان به ديدن لاله‌هاي واژگون اوايل ارديبهشت تا خرداد مي‌توانند به چهار محال و بختياري، شهرستان كوهرنگ، 12 كيلومتري شهر چلگرد، دشت لاله‌هاي واژگون سفر كنند.

نيلوفرآبي
--------------

لاله تالابي، گياهي از تيره نيلوفر آبي است كه در آب‌هاي راكد شمال و غرب كشور مي‌رويد. اين گونه، انتشار بسيار محدودي در سطح جهان دارد و داراي ارزش بين‌المللي است. گل‌هاي بسيار بزرگ و زيباي آن به رنگ‌هاي سفيد و صورتي است كه از اوايل تيرماه تا اواخر تابستان گل‌دهي دارد. برگ‌هاي پهن و بزرگ اين گياه محل لانه‌گذاري پرندگان زيباي تالاب است. اصلي‌ترين محل رويش اين گياه در مناطق سرخانگل و سياه كشيم در استان گيلان است.

برگ‌هاي لاله تالابي مدور و قلبي شكل تا قطر60 سانتيمتر ، به رنگ سبز متمايل به آبي با كناره‌هاي كامل و گل‌هاي درشت به قطر 20 سانتي‌متر با گلبرگ‌هاي صورتي رنگ ضخيم است.

گردشگران از اوايل تيرماه تا اواخر تابستان در تالاب انزلي مي‌توانند نظاره‌گر نيلوفر آبي باشند.

گل گلاب
-------------

گل گلاب يا گل محمدي، جاذبه پر اهميتي در گردشگري كشور است. اوايل ارديبهشت تا اواسط خرداد، اين گل به تنهايي فرصت مناسبي را براي سفر به مناطقي كه به قصد گلاب‌گيري از اين گل، زمين‌هاي كشاورزي را به پرورش اين گل اختصاص داده‌اند ، بوجود آورده است.

رايحه ويژه اين گل در تمامي صنايع عطرسازي، دارويي، غذايي و آرايشي از جايگاه ويژه‌اي برخوردار است. فرم صورتي رنگ آن با بوته‌هاي پرپشت و بلندي بيش از يك متر و خارهاي ريز بيشمار روي ساقه‌هاي جوان، شاخص‌ترين نمونه بارز اين گل در ايران است. خاستگاه اين گل ايران و خاورميانه است كه در آغاز سده هفدهم ميلادي به هندوستان، شمال آفريقا، تركيه و بلغارستان برده شد و سپس كاشت آن در تمام جهان رواج پيدا كرد. خاستگاه نخستين گلاب نيز در سرزمين فارس و در كارگاه‌هاي توليد گلاب در ميمند و فيروزآباد بود.

گل محمدي، در فصل بهار در اصفهان، كاشان، قمصر، نياسر و جوشقان كامو به استقبال گردشگران مي‌آيد.

شقايق
-------------

شقايق نخستين گل شاخص فصل بهار است. در دامنه‌هاي كم ارتفاع كوهستاني مي‌رويد و اگرچه با رنگ قرمز شناخته شده است اما رنگ زرد نيز دارد. اين گياه در برخي مناطق كشور از زيبايي خاصي برخوردار است. شقايق‌هاي دشت لار و دامنه دماوند به تنهايي مي‌توانند جاذبه گردشگري منطقه محسوب شوند به طوري‌كه گردشگر، گاه فقط به قصد بازديد از شقايق‌ها به منطقه مي‌رود.

علاقمندان گل شقايق از اواسط فروردين تا اواخر خرداد در دامنه دماوند، دشت لار مي‌توانند نظاره‌گر اين گل باشند.


سوسن چلچراغ


گل در تالاب انزلی


لاله وازگون در روستای دره بید اصفهان


گل در تالاب انزلی



سوسن چلچراغ



گل سوسن چلچراغ نخستین گیاهی است که به عنوان میراث ملی در ایران به ثبت رسیده است.

از آنجا که شکوفه‌های این گل با رنگ سفید به صورت واژگون باز می‌شوند نام سوسن چلچراغی به خود گرفته است. انتهای گلبرگهای آن پوشیده از دانه‌های برجسته و پرچم های بسیار بلند است.
  • تیره: لی لیوم Lilium
  • نام علمی: Lilium ledebourii
  • گل دهی: ماه‌های خرداد و اوایل تیر


این گیاه به طور خودرو در دو نقطه از جهان می روید که هر دو آن ها در رشته کوه البرز از فلات ایران جای گرفته اند:
  • لنکران - تالش - جمهوری آذربایجان
  • داماش - بخش عمارلو - استان گیلان - ایران





سوسن چلچراغ به دلیل این همه زیبایی و ارزش، از سال ۱۳۵۵ رسماً توسط سازمان حفاظت محیط زیست مورد حفاظت قرار گرفت و در فهرست آثار ملی طبیعی کشور ثبت شده است.

سوسن چلچراغ هنوز هم به طور کامل توسط سازمان حفاظت محیط زیست گیلان نگهداری می‌شود و با توجه به نادر بودن این گل ملی و ثبت شده در فهرست میراث طبیعی، سازمان محیط زیست اطراف این زمین را حصار کشی کرده و از آنجا که این منطقه جزء مناطق چهارگانه سازمان حفاظت محیط زیست کشور است هرگونه بهره برداری از آن تنها با مجوز رسمی از دفتر وزارت و بازرسی سازمان محیط زیست کشور ممکن خواهد بود.

جای خوشحالی دارد که این گونه گیاهی نادر مورد توجه قرار گرفته و تقریباً میتوان گفت با خطر انقراض روبرو نیست.


روز پدر گرامی باد


اي تکيه گاه محکم من، اي پدر جان / اي ابر بارنده ي مهر و لطف و احسان
اي نام زيبايت هميشه اعتبارم / خدمت به تو در همه حال، هست افتخارم.

                      سیزده رجب ولادت حضرت امیرالمومنین و روز پدر گرامی باد.